Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια
ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΠΝΕΥΜΟΝΟΠΑΘΕΙΑ (ΧΑΠ) ΚΑΙ ΙΑΤΡΙΚΟΣ ΒΕΛΟΝΙΣΜΟΣ. Η ΝΕΥΡΟΜΥΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ ΑΝΑΠΝΟΗΣ
Η Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ) είναι μια προοδευτικά εξελισσόμενη, μακροχρόνια και απειλητική για τη ζωή ασθένεια του αναπνευστικού συστήματος, η οποία περιλαμβάνει την κλινική εικόνα της χρόνιας βρογχίτιδας και του πνευμονικού εμφυσήματος.
Προκαλεί χρόνια φλεγμονή στους πνεύμονες, η οποία οδηγεί σταδιακά στην καταστροφή του πνευμονικού παρεγχύματος και στη στένωση των αεραγωγών.
Το αποτέλεσμα είναι η σοβαρή δυσκολία στην αναπνοή, το εύκολο λαχάνιασμα και η επίμονη δύσπνοια.
Η διάγνωση της νόσου απαιτεί οπωσδήποτε λειτουργικό έλεγχο των πνευμόνων μέσω υποχρεωτικής σπιρομέτρησης προ και μετά βρογχοδιαστολής.
Στην Ελλάδα, εκτιμάται ότι το 30% των νέων διαγνώσεων αφορά ασθενείς που παρουσιάζουν ήδη σοβαρή απόφραξη των αεραγωγών, ενώ το 40% έως 50% αφορά ασθενείς με μέτρια απόφραξη.
Ο συνολικός αριθμός των ατόμων που πάσχουν από ΧΑΠ στη χώρα μας ανέρχεται σε 500.000 έως 600.000, ενώ η νόσος πλήττει περίπου το 10% των ενήλικων συστηματικών καπνιστών.
ΤΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΚΑΙ Ο ΦΑΥΛΟΣ ΚΥΚΛΟΣ ΤΗΣ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ
Τα κυριότερα συμπτώματα της Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας περιλαμβάνουν:
- Προοδευτική δύσπνοια και χρόνιο βήχα, με ή χωρίς αποβολή φλεγμάτων (πτυέλων).
- Έντονη σωματική κόπωση, μυϊκή αδυναμία και μειωμένη ανοχή στην κόπωση.
- Ανορεξία και σταδιακή απώλεια βάρους (πνευμονική καχεξία) με την πάροδο των ετών.
Η βάση για τη δημιουργία του μηχανισμού της αναπνευστικής ανεπάρκειας στους ασθενείς με ΧΑΠ είναι αυστηρά δομημένη γύρω από τη δυναμική υπερδιάταση των βρόγχων, την υποξία (χαμηλό οξυγόνο στο αίμα) και την υπερκαπνία (αυξημένο διοξείδιο του άνθρακα).
Καθώς η νόσος εξελίσσεται, γίνεται εξαιρετικά δύσκολη η σωστή οξυγόνωση του αίματος και η αποβολή του διοξειδίου του άνθρακα.
Αυτές οι παθολογικές αλλαγές προκαλούν δύσπνοια, η οποία δυστυχώς σταδιακά επιδεινώνεται, περιορίζοντας σημαντικά το εύρος διάτασης του θώρακα. Το αυξημένο αυτό φορτίο του έργου της αναπνοής οδηγεί όχι μόνο στη συμμετοχή των επικουρικών αναπνευστικών μυών (αυχενικοί, μεσοπλεύριοι), αλλά και στην επώδυνη υπερδραστηριότητά τους.
Τα γεγονότα αυτά πυροδοτούν έναν επικίνδυνο φαύλο κύκλο: στο αποκορύφωμα της αναπνευστικής προσπάθειας, παρουσιάζεται συρρίκνωση και εξάντληση της έντασης των αναπνευστικών μυών, γεγονός που μειώνει περαιτέρω τη δυνατότητα κίνησης του θώρακα.
Αυτή η κατάσταση προκαλεί την απελευθέρωση τοξικών μεταβολιτών από το ισχαιμικό μυϊκό θωρακικό τοίχωμα, οδηγώντας σε ακόμη μεγαλύτερη αύξηση της δύσπνοιας, του πόνου (μυοπεριτονιακός θωρακικός πόνος) και της χρόνιες κόπωσης.
Η ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΟΥ ΙΑΤΡΙΚΟΥ ΒΕΛΟΝΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΟΡΙΑ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ
Η Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια απαιτεί συνεχή και αυστηρή πνευμονολογική παρακολούθηση.
Ο ιατρικός βελονισμός λειτουργεί αποκλειστικά ως συμπληρωματική και υποστηρικτική φροντίδα (παρηγορητική παρέμβαση) και σε καμία περίπτωση δεν αντικαθιστά τα εισπνεόμενα βρογχοδιασταλτικά ή κορτιζονούχα σκευάσματα.
Η πρωταρχική και απαράβατη μη φαρμακευτική παρέμβαση για την αντιμετώπιση της ΧΑΠ είναι η άμεση διακοπή του καπνίσματος.
Στο πλαίσιο της ολοκληρωμένης φροντίδας, μια τυχαιοποιημένη, τυφλή και ελεγχόμενη κλινική μελέτη για τη συμβολή του ιατρικού βελονισμού στη ΧΑΠ απέδειξε ότι η μέθοδος παρουσιάζει εξαιρετικά αποτελεσματική δράση στη μείωση της δύσπνοιας.
Επιπλέον, με κριτήριο τη διεθνή βαθμολογία της Κλίμακας Borg, αποδείχθηκε ότι ο βελονισμός δρα αποτελεσματικά, προσφέροντας σε ορισμένες περιπτώσεις ισχυρότερα αποτελέσματα ακόμη και από την κλασική θεραπεία αποκατάστασης.
ΙΑΤΡΙΚΟΣ ΒΕΛΟΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ Η ΝΕΥΡΟΜΥΙΚΗ ΤΟΥ ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΟ ΘΩΡΑΚΙΚΟ ΤΟΙΧΩΜΑ
Ο ιατρικός βελονισμός δρα απευθείας στο επίπεδο του μυϊκού θωρακικού τοιχώματος μέσω της περιφερικής νευροτροποποίησης, με αποτέλεσμα να:
- Προωθεί την άμεση ελάττωση της επώδυνης μυϊκής σύσπασης των επικουρικών μυών.
- Βελτιώνει αισθητά τη θωρακική κινητικότητα και την ελαστικότητα του θώρακα.
- Αναβαθμίζει την αναπνευστική φυσιολογία και τους πνευμονικούς όγκους.
- Μειώνει τη δύσπνοια προσπάθειας, γεγονός που οδηγεί σε βελτίωση της συνολικής πνευμονικής λειτουργίας και στην αύξηση της ανοχής στην άσκηση.
Για την επίτευξη του βέλτιστου αποτελέσματος, ο ιατρικός βελονισμός εφαρμόζεται συνδυαστικά με:
1. Την οριστική διακοπή του καπνίσματος (πρωτόκολλα απεξάρτησης).
2. Την απαραίτητη φαρμακευτική αγωγή που έχει συστήσει ο θεράπων πνευμονολόγος.
3. Την οξυγονοθεραπεία (όπου αυτή κρίνεται ιατρικά απαραίτητη).
Lifestyle Medicine ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ
Η συστηματική αναπνευστική γυμναστική και οι εξειδικευμένες ασκήσεις που δυναμώνουν τους πνεύμονες, σε συνδυασμό με μια ισορροπημένη διατροφή, είναι θεμελιώδους σπουδαιότητας.
Το τελικό αποτέλεσμα αυτής της ολιστικής προσέγγισης είναι η θεαματική βελτίωση της ποιότητας ζωής και της διατροφικής κατάστασης των ασθενών.
Αυτό επιτυγχάνεται λόγω της δραστικής μείωσης του μυϊκού καταβολισμού, ο οποίος φυσιολογικά προκαλείται από την τεράστια ενεργειακή δαπάνη που καταβάλλει καθημερινά το σώμα κατά τη συνεχή αναπνευστική προσπάθεια.
ΚΑΤ' ΟΙΚΟΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ
Για την υποστήριξη των ασθενών στο σπίτι, ο επίσημος ιστότοπος [www.zoimehap.gr](zoimehap.gr «Ζωή με ΧΑΠ»)
(«Ζωή με ΧΑΠ»), ο οποίος αποτελεί μια εξαιρετική πρωτοβουλία της Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, προσφέρει αναλυτικές οδηγίες και προγράμματα κατ' οίκον άσκησης ειδικά σχεδιασμένα για ασθενείς με Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια, βοηθώντας τους να ανακτήσουν τη λειτουργικότητα και την καθημερινή τους ευεξία.
